Wypowiedź amerykańskiego prezydenta, transmitowana na cały świat i skierowana do zgromadzonych liderów politycznych i gospodarczych, zawierała twierdzenia, które można łatwo zweryfikować z publicznie dostępnymi danymi. Eksperci są zgodni, że jest to kolejna odsłona trwającej od lat kampanii dezinformacyjnej wymierzonej w odnawialne źródła energii. Co dokładnie powiedział Prezydent USA?
Podczas wystąpienia w Davos prezydent USA stwierdził: „Chiny produkują prawie wszystkie turbiny wiatrowe, a jednak nie byłem w stanie znaleźć żadnych farm wiatrowych w Chinach. Czy kiedykolwiek o tym pomyśleliście? To dobry sposób na spojrzenie na to. Są mądrzy. Chiny są bardzo mądre. Produkują je. Sprzedają je za fortunę. Sprzedają je głupim ludziom, którzy je kupują, ale sami ich nie używają. Postawili kilka dużych farm wiatrowych. Ale ich nie używają. Stawiają je tylko po to, żeby pokazać ludziom, jak mogą wyglądać. Nie wydają pieniędzy. Nic nie robią. Używają rzeczy zwanej węglem, głównie”
Prezydent Trump powtarzał już podobne tezy wcześniej, między innymi 9 stycznia 2026 roku podczas spotkania z przedstawicielami przemysłu naftowego w Białym Domu.
Dezinformacja nr 1: „Nie znalazłem farm wiatrowych w Chinach”
Co mówi prezydent Trump: Prezydent USA twierdzi, że nie był w stanie znaleźć żadnych farm wiatrowych w Chinach, sugerując, że Chiny produkują prawie wszystkie turbiny, ale sprzedają innym krajom, nie używając ich na własny rachunek.
SPROSTOWANIE: To twierdzenie zaprzecza łatwo dostępnym danym. Chiny nie tylko posiadają farmy wiatrowe – mają ich najwięcej na świecie i prowadzą największą ekspansję energetyki wiatrowej w historii ludzkości.
Według oficjalnych danych National Energy Administration, do końca listopada 2025 roku Chiny osiągnęły łączną zainstalowaną moc farm wiatrowych na poziomie ponad 600 gigawatów (GW). Dla porównania – to moc większa niż całkowita zainstalowana moc wszystkich źródeł energii w Niemczech. Chiny odpowiadają za 45,8% globalnej mocy zainstalowanej w energetyce wiatrowej, czyli prawie połowę światowych zasobów.
W samym tylko 2024 roku Państwo Środka dodało 86,9 GW nowych mocy wiatrowych – co stanowi 72% całego globalnego wzrostu w tym sektorze. To więcej niż łączna moc zainstalowana w większości krajów europejskich.
Najnowsze dane z pierwszego półrocza 2025 roku pokazują jeszcze większe przyspieszenie: według World Wind Energy Association (WWEA) w okresie styczeń-czerwiec 2025 Chiny zainstalowały 51,4 GW z globalnych 72,2 GW – nadal 72% światowego rynku. To oznacza, że Chiny w zaledwie sześć miesięcy 2025 roku zainstalowały więcej turbin wiatrowych niż cała Unia Europejska w całym 2024 roku.
Największym symbolem chińskiej energetyki wiatrowej jest Gansu Wind Farm – kompleks farm wiatrowych rozciągający się na obszarze 39 000 kilometrów kwadratowych na obrzeżach pustyni Gobi w zachodniej prowincji Gansu. Ta megainwestycja, składająca się z ponad 7 000 turbin wiatrowych, jest największą farmą wiatrową na świecie. Już teraz jej moc przekracza 7,96 GW, z planowanym docelowym poziomem 20 GW – co odpowiada mocy prawie 20 dużych elektrowni jądrowych.
Dla porównania, USA, będące drugą co do wielkości gospodarką energetyki wiatrowej na świecie, mają łączną zainstalowaną moc na poziomie około 157 GW – czyli prawie cztery razy mniej niż Chiny. W 2024 roku Stany Zjednoczone dodały zaledwie 4,2 GW nowych mocy wiatrowych, podczas gdy Chiny w tym samym czasie zainstalowały 86,9 GW – ponad 20 razy więcej. Oznacza to, że Chiny w ciągu jednego roku dodały więcej mocy wiatrowej niż wynosi połowa całkowitych zasobów USA budowanych przez dziesięciolecia. Skala chińskiej ekspansji w energetyce wiatrowej jest więc bezprecedensowa nie tylko w liczbach bezwzględnych, ale też w tempie wzrostu.
Produkcja turbin: dominacja chińska, ale dla własnych potrzeb
Prawdą jest, że Chiny zdominowały także produkcję turbin wiatrowych. Według danych Global Wind Energy Council (GWEC) i BloombergNEF z 2024 roku, cztery największe firmy produkujące turbiny wiatrowe na świecie to chińskie przedsiębiorstwa: Goldwind (zainstalował rekordowe 20 GW w 2024), Envision (14,5 GW), Mingyang (12,2 GW) i Windey (12,5 GW). Dopiero na piątym miejscu znajduje się duńska Vestas (10,2 GW) – jedyny niechiński producent w czołowej piątce. Łącznie sześciu z dziesięciu największych producentów turbin wiatrowych na świecie to firmy chińskie.
Ale kluczowy fakt, który obala tezę prezydenta Trumpa: ta ogromna chińska produkcja nie trafia na eksport – trafia do samych Chin. Dane GWEC jednoznacznie pokazują, że 90-94% produkcji chińskich firm pozostaje na rynku wewnętrznym. W 2024 roku chińscy producenci zainstalowali łącznie około 80 GW turbin, z czego zaledwie 5,5 GW – mniej niż 7% – trafiło na eksport, głównie do krajów Azji, Afryki i Ameryki Południowej.
Envision, drugi co do wielkości chiński producent, pobił w 2024 roku rekord eksportowy dla chińskiej firmy, instalując 3,5 GW poza Chinami w ośmiu krajach – ale to wciąż zaledwie 24% jego całkowitej produkcji 14,5 GW. Pozostałe 76% trafiło na chiński rynek wewnętrzny.
Dla kontrastu: poza Chinami dominują producenci lokalni. W Europie europejscy producenci (Vestas, Siemens Gamesa, Nordex, Enercon) kontrolują 92% rynku regionalnego. Duńska Vestas pozostaje liderem instalacji poza Chinami i obsługuje najwięcej rynków na świecie spośród wszystkich producentów. W Stanach Zjednoczonych, mimo ogólnego spadku instalacji, również dominują producenci zachodni.
Podsumowanie: Twierdzenie prezydenta Trumpa, że Chiny „produkują prawie wszystkie turbiny, ale sprzedają je głupim ludziom i same nie używają”, jest odwrotnością rzeczywistości. Chiny faktycznie produkują około 70-72% turbin instalowanych globalnie, ale ponad 90% tej produkcji instalują we własnym kraju. Chiny są nie tylko największym producentem turbin wiatrowych na świecie, ale przede wszystkim ich największym użytkownikiem, z tempem instalacji przewyższającym resztę świata łącznie.
Dezinformacja nr 2: „Postawili farmy, ale ich nie używają”
Co mówi prezydent Trump: Według prezydenta USA, Chiny wprawdzie postawiły „kilka” farm wiatrowych, ale są to tylko instalacje pokazowe – turbiny nie działają, „nie kręcą się” i nie produkują energii.
SPROSTOWANIE: I to twierdzenie jest nieprawdziwe. Chińskie farmy wiatrowe nie tylko zostały zainstalowane, ale działają na pełnych obrotach i są jednymi z najefektywniej wykorzystywanych na świecie.
Współczynnik wykorzystania mocy zainstalowanej w chińskich farmach wiatrowych wyniósł w 2024 roku 95,9% – to jeden z najwyższych wskaźników na świecie, pokazujący, że turbiny pracują niemal bez przerwy.
Dane Global Wind Energy Council i organizacji Ember pokazują, że Chiny odpowiadają za 40% całkowitej globalnej produkcji energii z wiatru. W 2024 roku energia wiatrowa i słoneczna łącznie stanowiły 18% całkowitego miksu energetycznego Chin. W pierwszym kwartale 2025 roku po raz pierwszy w historii łączna moc zainstalowana farm wiatrowych i słonecznych przekroczyła moc elektrowni węglowych i gazowych.
Dezinformacja nr 3: „Używają rzeczy zwanej węglem, głównie”
Co mówi prezydent Trump: Prezydent USA twierdzi, że Chiny opierają swoją energetykę niemal wyłącznie na węglu, ignorując odnawialne źródła energii.
SPROSTOWANIE: To twierdzenie prezydenta Trumpa, które zawiera ziarnko prawdy – ale prawda ta jest mocno niepełna w kontekście rzeczywistego obrazu chińskiej transformacji energetycznej.
Faktycznie, węgiel nadal odgrywa znaczącą rolę w chińskim miksie energetycznym. Według najnowszych danych za pierwsze jedenaście miesięcy 2025 roku elektrownie węglowe odpowiadają za około 55% produkcji energii elektrycznej w Chinach, choć w czerwcu 2025 udział węgla spadł do historycznego minimum 51% – najniższego poziomu od dziewięciu lat. To jednak tylko część historii – i ta część, którą Trump pomija, jest kluczowa.
Po pierwsze: udział węgla systematycznie spada. W 2023 roku węgiel stanowił 60% miksu energetycznego, w 2024 roku spadł do 54-58% (w zależności od źródła), a średnia za pierwsze 11 miesięcy 2025 roku wyniosła 55% – spadek o 4 punkty procentowe rok do roku. W listopadzie 2025 udział węgla obniżył się do 53%, co pokazuje wyraźny trend spadkowy.
Po drugie: wzrost zapotrzebowania pokrywają odnawialne źródła. W 2024 roku czyste źródła energii (wiatr, słońce, hydro, atom) pokryły 81-84% wzrostu zapotrzebowania na energię, przy czym sam węgiel odpowiadał za zaledwie 18-19% wzrostu mimo rekordowej produkcji. W pierwszej połowie 2025 roku ten wskaźnik był jeszcze lepszy – energia odnawialna nie tylko pokryła cały przyrost zapotrzebowania, ale doprowadziła do 2% spadku produkcji z paliw kopalnych rok do roku. To historyczny punkt zwrotny.
Po trzecie: inwestycje mówią wiele. W 2024 roku Chiny dodały 429 GW nowych mocy, z czego 277 GW to energia solarna, a 79 GW to wiatr – łącznie 356 GW mocy odnawialnych, co stanowiło 83% wszystkich nowych mocy zainstalowanych w tym roku. W pierwszej połowie 2025 roku tempo przyspieszyło: dodano 260 GW mocy odnawialnych (210 GW solar + 50 GW wind), więcej niż w całym roku 2023. Chiny zainwestowały w czystą energię rekordowe 625 miliardów dolarów w 2024 roku – co stanowi 31% globalnych inwestycji w tym sektorze i prawie dwukrotny wzrost od 2015 roku.
Po czwarte: inwestycje w węgiel spadają, ale wciąż pozostają wysokie. W 2025 roku inwestycje w nowe elektrownie węglowe przekroczą 54 miliardy dolarów według IEA, ale to znaczący spadek w porównaniu do szczytu z 2022-2023. Liczba nowych zatwierdzeń dla elektrowni węglowych spadła o 41,5% rok do roku w 2024 (do 62,24 GW), a w pierwszych trzech kwartałach 2025 zatwierdzono 41,77 GW – najniższy poziom od początku obecnej fali budowy węgla. Co kluczowe: średnie wykorzystanie mocy węglowych wynosi tylko około 50%, co oznacza, że Chiny mają ogromną nadwyżkę niewykorzystanej mocy węglowej. Węgiel coraz bardziej pełni rolę „rezerwową” dla odnawialnych źródeł, a nie bazową.
Kontekst: transformacja w liczbach. W 2025 roku łączna zainstalowana moc odnawialnych źródeł energii w Chinach po raz pierwszy przewyższyła moc elektrowni węglowych – 1482 GW wiatru i słońca wobec 1450 GW węgla. W pierwszym kwartale 2025 roku wiatr i słońce wygenerowały więcej energii niż wynosi całkowity wzrost zapotrzebowania na elektryczność w kraju. To historyczny przełom pokazujący, że ekspansja energii odnawialnej nie tylko zwalnia wzrost węgla, ale aktywnie go wypiera.
Konkluzja:
1. Chiny posiadają największą infrastrukturę energetyki wiatrowej na świecie – 600 GW zainstalowanej mocy, 45,8% globalnej pojemności.
2. Chińskie farmy wiatrowe intensywnie pracują – współczynnik wykorzystania na poziomie 95,9%, odpowiadają za 40% światowej produkcji energii wiatrowej.
3. Chiny prowadzą największą transformację energetyczną w historii – mimo że węgiel nadal stanowi 55% miksu (51% osiągnięto w czerwcu 2025 roku), jego udział gwałtownie spada, podczas gdy udział odnawialnych źródeł rośnie w rekordowym tempie.
4. Chiny są światowym liderem inwestycji w czystą energię – 625 mld USD w 2024 roku, 31% globalnych nakładów.
Źródła:
- Xinhua News Agency – „Why China is widely recognized as a global leader in wind energy” (25.01.2026)
- CGTN – „China’s installed wind power capacity tops world for 15 years” (23.01.2026)
- World Wind Energy Association – Global Statistics (23.04.2025)
- China National Intellectual Property Administration (grudzień 2025)
- Ember – China Energy Transition Review 2025 (09.09.2025)
- Ember – China Energy Trends (25.11.2025)
- Euronews – „Trump claims China doesn’t use wind power” (22.01.2026)
- Climate Energy Finance – Monthly China Energy Update (luty 2025)
- John Kemp Energy Analysis – „China’s coal-fired generation” (21.01.2025)
- Centre for Research on Energy and Clean Air – „Coal is losing ground” (01.09.2025)
- DNV – Greater China Energy Transition Outlook 2025
- Climate Action Tracker – China Policies & Action
- Ember China Energy Transition Review 2025: https://ember-energy.org/latest-insights/china-energy-transition-review-2025/
- CREA December 2025 Snapshot: https://energyandcleanair.org/wp/wp-content/uploads/2025/12/China-snapshot_2025-12_EN_Final.pdf
- DNV Greater China Energy Transition Outlook 2025: https://www.dnv.com/energy-transition-outlook/2025/greater-china/
- IEA World Energy Investment 2025 – China: https://www.iea.org/reports/world-energy-investment-2025/china
- Greenpeace East Asia Coal Tracking Reports 2025
- Low Carbon Power Data (październik 2024 – wrzesień 2025)
- World Economic Forum – Transkrypcja przemówienia (21.01.2026)
- TIME Magazine – „Fact-Checking Donald Trump’s Speech at Davos” (23.01.2026)
- CNBC – „Who Trump criticized at Davos” (23.01.2026)
Uwaga: Różne źródła podają różne wartości dla udziału węgla (54%, 55%, 62%, 67%) ze względu na odmienne metodologie. W tekście priorytetowano oficjalne dane rządowe i organizacje międzynarodowe (IEA, Ember).
