- Od 1 kwietnia Chiny wprowadzają regulacje dotyczące baterii litowo-jonowych
- Złomowany samochód będzie musiał mieć baterię
- Władze chcą mieć kontrolę nad całym cyklem życia baterii
- Powstanie centralna, cyfrowa platforma identyfikacji
- Za los baterii samochodowych odpowiadać będą ich producenci
- W 2030 roku na krajowym rynku może powstawać ponad milion ton zużytych baterii rocznie
Chcesz zezłomować auto bez baterii? Nie!
Nowe przepisy są odpowiedzią na gwałtowny rozwój rynku elektromobilności i narastający problem zagospodarowania zużytych akumulatorów. Sednem tych regulacji jest zasada, że samochód elektryczny nie będzie mógł zostać zezłomowany, jeśli nie znajduje się w nim bateria, z którą pierwotnie opuścił fabrykę. Oznacza to de facto koniec praktyki polegającej na wcześniejszym demontażu akumulatora i jego dalszej odsprzedaży lub wykorzystaniu poza oficjalnym systemem.
Duże ryzyko środowiskowe
Chińskie władze uznały, że właśnie ten etap cyklu życia pojazdu generuje największe ryzyko – zarówno środowiskowe, jak i bezpieczeństwa – ponieważ wyjęte z auta ogniwa bardzo często trafiały do nieformalnego obiegu, gdzie były ponownie używane bez kontroli stanu technicznego i bez zachowania elementarnych zasad bezpieczeństwa.
Według chińskich szacunków już w 2030 roku na krajowym rynku może powstawać ponad milion ton zużytych baterii rocznie, co bez jasnych reguł groziłoby chaosem, niekontrolowanym obiegiem ogniw i realnym zagrożeniem dla bezpieczeństwa publicznego.
Śledzenie „życia” baterii
Nowe prawo zakłada pełne śledzenie baterii litowo-jonowych od momentu ich produkcji aż do końca „życia”. Państwo zamierza monitorować każdy etap: montaż w pojeździe, serwisowanie, ewentualną wymianę, demontaż oraz recykling lub tzw. kompleksowe wykorzystanie, czyli drugie życie baterii, na przykład w roli stacjonarnych magazynów energii.
W tym celu powstanie centralna, cyfrowa platforma identyfikacji, która ma umożliwić przypisanie konkretnego pakietu akumulatorów do konkretnego pojazdu i kontrolę jego dalszych losów. To rozwiązanie ma zamknąć luki systemowe i ograniczyć zjawisko „znikających” baterii, które do tej pory wymykały się oficjalnym statystykom i regulacjom.
Stare ogniwa nie dla mikromobilności
Jednym z najbardziej kontrowersyjnych elementów nowych przepisów jest całkowity zakaz wykorzystywania zdemontowanych ogniw litowo-jonowych w rowerach elektrycznych oraz innych nieautoryzowanych zastosowaniach. Chińskie władze jasno wskazują, że takie praktyki stanowią poważne zagrożenie pożarowe i zdrowotne, zwłaszcza gdy ogniwa są zużyte, uszkodzone lub niewłaściwie chłodzone.
To uderzenie w szarą strefę, która przez lata rozwijała się dynamicznie, szczególnie w segmencie tanich jednośladów i przeróbek pojazdów elektrycznych. Od kwietnia 2026 roku takie użycie baterii ma być nielegalne, a ogniwa będą mogły trafić wyłącznie do certyfikowanych procesów recyklingu lub ponownego wykorzystania w kontrolowanych warunkach.
Jasna odpowiedzialność
Kto będzie teraz odpowiadał za cały proces? Nowe regulacje znacząco wzmacniają odpowiedzialność producentów. W przypadku baterii montowanych w samochodach elektrycznych to oni będą odpowiadać za ich zbiórkę i przekazanie do dalszego przetwarzania. Z kolei baterie stosowane w innych urządzeniach mają być zbierane przez ich wytwórców.
Państwo stawia przy tym nie tylko na sankcje administracyjne za niewywiązywanie się z obowiązków, ale również na zachęty. Organizacje branżowe mają być motywowane do samoregulacji, a instytucje naukowe i społeczne do prowadzenia działań edukacyjnych dotyczących bezpiecznego użytkowania i utylizacji akumulatorów.
Odpowiednie projektowanie
Istotnym elementem nowych zasad jest także nacisk na odpowiednie projektowanie baterii już na wczesnym etapie. Producenci samochodów mają uwzględniać łatwość demontażu pakietów, stosować materiały o niskiej toksyczności oraz takie rozwiązania konstrukcyjne, które ułatwią późniejszy recykling.
Podsumowując: chińskie przepisy pokazują, że elektromobilność zaczyna być postrzegana coraz częściej kompleksowo. Całościowe spojrzenie obejmuje surowce, bezpieczeństwo, środowisko i stabilność przemysłu. W tym sensie nowe przepisy są nie tylko odpowiedzią na rosnącą liczbę zużytych baterii, lecz także elementem strategicznej polityki państwa, które chce zachować kontrolę nad jednym z kluczowych zasobów nowoczesnej gospodarki. Co na to Unia Europejska? Również i u nas prędzej czy później pojawi się konieczność, by legislatorzy pochylili się nad tą kwestią.
PMA
